Bartın Folklörü


Genellikle 4’lü ve 6’lı gruplar halinde ayrı ayrı oynanan Bartın halk oyunlarının en belirgin olanları şunlardır:

  1. Mavili
  2.  Dıv Dıv
  3. Kavşak suyuna giderken
  4. Haydah Nirinay
  5. Bahçelerde Patlıcan
  6. Gide gide
  7. Elma aldım Bartın’dan
  8. Bartın çiftetellisi
GELENEKSEL GİYSİLER:

200 yıllık Bartın Mahalli kıyafetlerinin geleneksel özellikleri erkek giyimde tamamen kaybolmasına rağmen bayan giyiminde ve takılarda nispeten yaşatılmaktadır.

Erkek Giyimi: Şehirde bol ağlı ve Süvari Yamalı pantolon, keten yada şayak ceket, yakasız mintan, yelek ve kuşaktan ibarettir. Ayaklara ise yemeni veya çapula giyilirdi. Kırsal kesimde zıpka pantolon ile ayaklara çarık tercih edilirdi.

Bayan Giyimi: Şehirdeki kadınlar göynek, şalvar, eski desenli yazma giyerken, genç kızlar, Uskufa veya Kutnu Yelek, İpek Göynek, Şalvar, Tombaklı Kemer, özel bir teknikle yapılmış Çatku Tel Kırma yazma ve Taç kuşanırdı. Kırsalda yaşayan kadınlar; etek dışındaki bölümü çiçek desenleriyle süslü "Şilityan" isimli şalvar, basma ve pazenden yapılmış entari giyip, ince bezden ve yine çiçek desenli başlık ile bu başlığı da örtüp yarı bele uzanan "örtme" tercih ederlerdi. Vücudun alt tarafı için, Şilityanı kapatmak üzere bele düğümlenen, pamuk yada ipekten dokunmuş ve Rize'de yapılanı tercih nedeni olan" Peştamal" kullanılırdı. Ayakkabı olarak alçak topuklu yemeniler tercih nedeniydi.

BARTIN ÇİFTETELLİSİ

Balkanlarda ve ülkemizin batı bölgelerinde yaygın olan bir halk oyunu çeşididir. Özellikle Bartın Zonguldak ve Bursa'da bu tür oyunlar yaygındır. Ezgi ve ritim birbiri ile benzerlik gösterirken figürlerde farklılıklar vardır.

18. yy sonlarına kadar davul, zurna ve türküler eşliğinde, 19. yy başlarından itibaren de Ud, Keman, tef Klarnet, Flüt, Cümbüş ve Darbuka gibi çalgılar eşliğinde oynanan oyunların asıl müziğini türküler oluşturur.

Kadının zarafet ve güzelliğini, canlılık ve hareketliliğini simgeleyen bu oyunlar, oyuncuların giysi ve takı zenginlikleri yönüyle de diğer yöre oyunlarımızdan ayrıcalıklı özellikler taşımaktadır. Geçmişte davulcuların omuzlarına astıkları çift davulla oynadıkları bilinmektedir. Tutunmadan, ayrık olarak oynanan oyunlar, Kaşık, Zeybek ve Zil oyunları tütündendir.